Drinkwater en sanitatie in Toamasina, Madagaskar
De VMW werkt samen met de ngo PROTOS aan een waterproject in Toamasina, de tweede stad van het Afrikaanse eiland Madagaskar. Toamasina ligt aan de oostkust en heeft 270.000 inwoners. In een eerste fase gaat de aandacht vooral naar enkele wijken aan de rand van de stadskern, waar meer dan 75% van de bevolking arm is en de situatie op het vlak van zuiver water bijzonder prangend is.
De directe doelgroep wordt in de eerste fase geschat op ongeveer 5.000 inwoners. Aansluitend willen de verschillende partijen vanaf 2011 een belangrijke uitbreiding plannen. Het project in Madagaskar beperkt zich niet tot de sanitaire voorzieningen, maar maakt tegelijk werk van een uitbreiding van het drinkwaternet aangezien het huidige systeem enkel de centrale stadskern bevoorraadt.
Lokale partners
De lokale NGO Frères de Saint Gabriel staat in voor de uitvoering van de actie op het terrein, met als hoofdactiviteiten:
- drinkwatervoorziening, sanitatie en hygiëne
- onderzoek naar aangepaste en voordelige sanitatietechnologie
- alfabetisering.
Er wordt tegelijk een samenwerking opgebouwd met de regionale afdeling van JIRAMA, het publieke bedrijf dat instaat voor de watervoorziening in de stedelijke agglomeraties van Madagaskar. De regionale afdeling is gevestigd in Toamasina en beheert er 6 drinkwatersystemen in de steden langs de oostelijke kustlijn. Het bedrijf werkt momenteel aan een plan voor de ontwikkeling van de waterdiensten in Toamasina. Het PROTOS-project wil daarbij een bijdrage leveren om aangepaste concepten te ontwikkelen voor de (arme) wijken aan de rand van de stad.
De Rotary Clubs Cantersteen Brussel en Almere Nederland leveren een financiële bijdrage. De Rotary Club van Toamasina is actief betrokken bij de strategische sturing van het project, het faciliteren van de contacten met de institutionele partners (regionale overheid, stadsbestuur en -diensten, JIRAMA) en de communicatie naar het brede publiek.
Aanpak
Het proces omvat drie fasen. Drinkwater en sanitatie worden daarbij samen aangepakt in dezelfde (deel)wijken om zo een maximale impact te bekomen op het vlak van gedragsverandering en gezondheid.
Fase 1: Informatie en bewustmaking
Diverse communicatietechnieken moeten de basis leggen voor een bewustwording rond de waterproblematiek: huisbezoeken door vormingswerkers, infosessies, poppentheater, rollenspel in scholen, infoborden... De vrouwen zijn de eerste doelgroep: zij dragen de verantwoordelijkheid voor het huishouden: het halen van water, de verzorging van de omgeving, het bereiden van maaltijden, de opvoeding van de kinderen. Een tweede doelgroep zijn de schoolgaande kinderen: zij vormen de toekomst en staan open voor nieuwigheden.
Parallel zullen vertegenwoordigers van de wijken en de stadsdiensten onderhandelen met het waterbedrijf JIRAMA voor de uitbreiding van de watervoorziening naar de volkswijken.
Fase 2: De oprichting van comités en het vastleggen van procedures voor het duurzaam beheer van de watervoorziening en de sanitaire installaties
De organisatiecapaciteiten zullen worden versterkt door vorming, maar voornamelijk ook door de intensieve opvolging en begeleiding door de teams op het terrein. De beheerssystemen zullen bepaald worden in nauwe samenwerking met de betrokkenen, opdat ze aangepast zijn aan de specifieke behoeften en omstandigheden van de wijken.
Fase 3: De bouw van de sanitaire installatie en de drinkwatervoorziening door lokale aannemers
De haalbaarheidstudies en de bouwwerkzaamheden starten slechts na een algemene mobilisatie in de wijken en wanneer de beheersstructuren voor de installaties voldoende stevig zijn.
Dit project geniet de steun van de Vlaamse overheid, departement LNE.